5 Eylül 2026 Cumartesi

# Realzye CRM Macerası #2 🚀

## İkinci Günde Gelen Fren 🛑


Realzye CRM macerasının daha ikinci gününde beklemediğim bir sorunla karşılaştım. 😅


Uygulama hızla ilerliyordu. Claude kodlama tarafında oldukça başarılıydı; modüller çalışıyor ✅, testler geçiliyor ✅ ve hatalar düzeltiliyordu 🔧. ChatGPT ile ürün yapısını, piyasa analizini ve geliştirme adımlarını planlıyor 🗺️, Gemini'yi ise daha çok görsel ve tasarım değerlendirmelerinde kullanıyordum 🎨.


Fakat hepimizin gözden kaçırdığı önemli bir konu vardı:


**WhatsApp entegrasyonunun ticari kullanım riski.** ⚠️


Realzye CRM'deki WhatsApp özelliği resmi API yerine WhatsApp Web üzerinde DOM otomasyonu kullanıyordu. Teknik olarak çalışıyordu 🧩, ancak çalışan bir kodun güvenli ve ticari kullanıma uygun olması aynı şey değilmiş. 🙃


İşin ilginç tarafı, bu yöntem geliştirilirken yapay zekâların hiçbiri yeterince erken ve güçlü biçimde "Burada durup resmi API ve platform kurallarını inceleyelim" demedi. 🤖❓


ChatGPT tarafında da eksiklik vardı. Geliştirme promptlarını ve piyasa analizini hazırlarken WhatsApp API konusu ve olası kullanıcı riski yeterince öne çıkarılmadı. Hatta süreç içinde kullanım şartları ve sözleşmeyle riski azaltma fikri de gündeme geldi. 📄


Fakat sonradan yaptığım daha ayrıntılı değerlendirmelerde bunun yeterli olmayabileceği ortaya çıktı. 🔍


DeepSeek ile yapılan kontroller de benzer risklere işaret edince kararımı verdim:


> Çalışıyor olsa bile kullanıcıyı riske atabilecek bir özelliği üründe tutmayacağım. 💪


Bu nedenle WhatsApp DOM otomasyonunu pasif hale getirdim. 🔌 Resmi WhatsApp API entegrasyonunu ise aceleye getirmek yerine ileriki bir sürüme erteledim. ⏳


Bu karar projeyi durdurmadı. Tam tersine yeni bir yön açtı. ✨


WhatsApp'ın yerine işletmelerin günlük kullanımına daha doğrudan katkı sağlayabilecek **Teklif ve Sipariş Modülü** 🧾📦 üzerinde çalışmaya başladım.


İkinci günün en büyük dersi de böylece ortaya çıktı:


Yapay zekâ çalışan kodu çok hızlı üretebiliyor. ⚡ Ama **"Bu özellik yapılabilir mi?"** ile **"Bu özellik ticari bir üründe kullanılmalı mı?"** aynı soru değil. 🤔


Realzye CRM artık sadece kod yazarak değil; güvenlik 🔒, kullanıcı riski ⚠️ ve platform kuralları 📜 da geliştirme sürecinin başında sorgulanarak ilerleyecek.


Bazen projeyi ileri götüren şey yeni bir özellik eklemek değil, yanlış zamanda eklenmiş bir özelliği kaldırabilmekmiş. 🌱


Realzye CRM macerası devam ediyor… 🔥



3 Eylül 2026 Perşembe

Bir Yapay Zekâ Destekli Geliştirme Deneyimi

 


Bir süredir üzerinde çalıştığım RealzyE CRM projesini paylaşmak istiyorum.

Bu proje benim için sadece bir CRM uygulaması geliştirmekten daha fazlası oldu.

Amaç; özellikle küçük işletmeler ve esnaflar için karmaşık ve pahalı CRM sistemleri yerine, daha sade, anlaşılır ve uygun maliyetli bir Windows CRM uygulaması ortaya çıkarmaktı.

RealzyE CRM'de temel olarak;

  • 👥 Müşteri yönetimi
  • 📝 Notlar
  • 📅 Görev ve hatırlatmalar
  • 💬 WhatsApp entegrasyonu
  • 📊 Excel'den müşteri aktarımı
  • 💾 Yedekleme
  • 🔎 Arama
  • ⚙️ Ayarlar
  • 📖 Kullanım kılavuzu
  • 🔐 Trial / lisans sistemi
  • 🏪 Microsoft Store dağıtımı

gibi özellikler bulunuyor.

🤖 Bu projeyi nasıl geliştirdim?

Projeyi tek bir yapay zekâya bırakmadım.

Farklı aşamalarda farklı yapay zekâlardan yararlandım:

Ben:
💡 Fikir
🎯 Ürün hedefi
🧭 Kararlar
🧪 Gerçek kullanım testleri
🔍 Hataların tespiti
📋 Gereksinimler
🎨 Kullanıcı deneyimi değerlendirmesi
🚦 Önceliklendirme
⏱️ Zaman ve proje takibi

Claude:
💻 Ana kodlama ve mimari geliştirme
🧩 Modül geliştirme
🧪 Testlerin yazılması
🔎 Kod analizi
🐛 Hata ayıklama
📦 Build / release süreçleri

Gemini:
🎨 Görsel tasarım ve tanıtım materyalleri
🖼️ Afiş ve sosyal medya görselleri
💡 Alternatif tasarım fikirleri

ChatGPT:
🧠 Mimari ve ürün kararları
📋 Yol haritası
🔍 Kod ve test sonuçlarının değerlendirilmesi
🧪 Test senaryolarının hazırlanması
⚠️ Risk analizi
📝 Dokümantasyon
🎯 Önceliklendirme
💬 Kullanıcı deneyimi ve ticari değerlendirme

Ve gerektiğinde farklı yapay zekâ araçlarından da ikinci görüş, fikir ve kontrol almak için yararlandım.


🧪 En önemli kısmı: Test

Projede sadece:

"Kod çalışıyor."

demekle yetinmedim.

Gerçek kullanım senaryolarını tek tek denedim.

Örneğin;

Müşteri oluştur → müşteri sil → görev oluştur → hatırlatma → WhatsApp bağlantısı → mesaj gönder → çıkış → tekrar giriş → yedekleme → lisans kontrolü → müşteri limitleri → Store build

gibi gerçek kullanıcı davranışlarını test ettim.

Bir problem çıktığında doğrudan:

"Düzelt."

demek yerine mümkün olduğunca önce kök nedenin bulunmasını, ardından minimum riskli değişiklik yapılmasını ve sonrasında regresyon testlerinin çalıştırılmasını istedim.

Bu süreçte bazı problemlerin kod hatası değil, mimari veya platform kaynaklı olduğunu da gördüm.

Özellikle WhatsApp Web entegrasyonu projenin en zor bölümlerinden biri oldu.


💬 WhatsApp konusunda önemli bir karar

Başlangıçta hedefimiz basitti:

CRM → WhatsApp → müşteriye mesaj

Fakat daha sonra:

Müşteri → WhatsApp → CRM

yönünde gelen mesajların da güvenilir şekilde yakalanması gerektiğini gördük.

Burada WhatsApp Web'in DOM yapısı, arka plan sekmesi davranışları ve arayüz değişiklikleri nedeniyle ciddi stabilite problemleri ortaya çıktı.

Bu yüzden ürünün güvenilirliğini riske atacak şekilde "çalışıyor gibi görünen" bir özellik yerine, ticari üründe güvenilirliğin özellik sayısından daha önemli olduğu sonucuna vardım.

Bu konu hâlâ RealzyE'nin en önemli teknik araştırma alanlarından biri.


🎯 Projenin asıl amacı

RealzyE CRM'i yüzlerce özellik içeren dev bir CRM yapmak istemiyorum.

Hedefim daha basit:

Küçük işletmenin müşterilerini, görevlerini ve iletişimlerini kolayca yönetebileceği, uygun fiyatlı ve anlaşılır bir Windows CRM oluşturmak.

Bu nedenle gereksiz özellikleri eklemek yerine:

Basitlik + güvenilirlik + düşük maliyet + kolay kullanım

dengesini korumaya çalışıyorum.


🏗️ Şu an geldiğimiz nokta

Uygulama artık fikir aşamasında değil.

Gerçek bir Windows uygulaması haline geldi, Microsoft Store için paketlendi ve test süreçlerinden geçirildi.

Ancak hâlâ geliştirilecek alanlar var.

Özellikle:

  • WhatsApp gelen mesajlarının güvenilir senkronizasyonu
  • WhatsApp Web değişikliklerine karşı dayanıklılık
  • Store sürüm/güncelleme yönetimi
  • Kullanıcı geri bildirimleri
  • Ticari sürümde kullanım deneyiminin iyileştirilmesi

gibi konular üzerinde çalışılması gerekiyor.

Yani proje "bitti" değil.

Ama artık:

Fikir → Kod → Test → Gerçek kullanıcı senaryosu → Hata → Kök neden → Düzeltme → Tekrar test

döngüsüne girmiş gerçek bir ürün.


🤝 Bu projeden çıkardığım en önemli ders

Yapay zekâ kod yazmayı inanılmaz hızlandırıyor.

Ama iyi bir ürün ortaya çıkması için sadece kod yazmak yetmiyor.

İnsan tarafında;

  • doğru problemi seçmek,
  • neyin gerekli olduğuna karar vermek,
  • yapılan işi gerçekten kullanmak,
  • hatayı fark etmek,
  • yapay zekâya doğru soruyu sormak,
  • test etmek,
  • gerektiğinde "bunu böyle yapmayalım" diyebilmek

en az kod kadar önemli.

Ben bu projede biraz ürün yöneticisi, biraz testçi, biraz kullanıcı, biraz fikir geliştirici oldum.

Yapay zekâlar ise farklı alanlarda benim geliştirme ekibim gibi çalıştı.


🚀 Sonuç

RealzyE CRM, benim için "AI birkaç prompt ile uygulama yaptı" projesi değil.

Daha çok:

İnsan fikri + yapay zekâ ile kodlama + farklı AI'larla çapraz kontrol + gerçek kullanım + sürekli test

yaklaşımının gerçek bir ürün üzerindeki denemesi.

Henüz yolun sonu değil.

Ama fikir olarak başlayıp Microsoft Store'a kadar gelen bir projeye dönüşmüş olması, benim için bu sürecin en önemli sonucu.

RealzyE CRM — küçük işletmeler için sade CRM.

# Realzye CRM Macerası #2 🚀

## İkinci Günde Gelen Fren 🛑 Realzye CRM macerasının daha ikinci gününde beklemediğim bir sorunla karşılaştım. 😅 Uygulama hızla ilerliyord...